Το ελληνικό κρασί απέναντι στην κλιματική αλλαγή. Η νέα εποχή του ελληνικού terroir

Για δεκαετίες λέγαμε πως το ελληνικό φως «ωριμάζει» το σταφύλι. Σήμερα, όμως, σε ολοένα και περισσότερες ζώνες η ωρίμανση μοιάζει να επιταχύνεται: τρύγοι που μετακινούνται νωρίτερα μέσα στο έτος, κύματα ζέστης που επιμένουν, περίοδοι ανομβρίας που δοκιμάζουν με σκληρό τρόπο τα αμπέλια. Η κλιματική αλλαγή δεν είναι πια μια αφηρημένη συζήτηση, καθώς αποτυπώνεται στο ημερολόγιο του αμπελουργού, στις αποφάσεις του οινοποιείου, ακόμη και στο προφίλ ενός κρασιού που ζητά ισορροπία σε ολοένα και πιο δύσκολες συνθήκες.

Τα νησιά μαρτυρούν αυτή την αλλαγή με τον πιο ξεκάθαρο τρόπο. Εκεί όπου το νερό είναι πάντα πολύτιμο και τα καλοκαίρια γίνονται ολοένα πιο απαιτητικά, κάθε δύσκολη χρονιά υπενθυμίζει ότι η σταθερότητα δεν είναι δεδομένη. Κι όμως, ακριβώς μέσα σε αυτή την πίεση γεννιέται η αισιοδοξία. Γιατί το ελληνικό κρασί αποτελείται από εκατοντάδες ιστορίες: τόποι, υψόμετρα, εκθέσεις, εδάφη, μικροκλίματα και γηγενείς ποικιλίες συνθέτουν ένα πολύπλοκο μωσαϊκό. Και αυτό το μωσαϊκό λειτουργεί σαν εργαλειοθήκη προσαρμογής.

Σε δροσερότερες πλαγιές, σε αμπελώνες μεγαλύτερου υψομέτρου, σε βόρειους προσανατολισμούς ή σε περιοχές που δροσίζονται από θαλάσσιες αύρες, η ισορροπία μπορεί να διατηρηθεί πιο εύκολα. Παράλληλα, ποικιλίες που ωριμάζουν αργότερα έχουν σε ορισμένες ζώνες περισσότερο «χώρο» να κρατήσουν οξύτητα και φρεσκάδα, ενώ οι πιο πρώιμες χρειάζονται πλέον λεπτομερέστερη διαχείριση, ώστε να μη χαθεί η αρωματική τους καθαρότητα.

Το σημαντικό είναι ότι ο κλάδος δεν περιμένει. Η προσαρμογή έχει ήδη ξεκινήσει στο αμπέλι: σκίαση με έξυπνη διαχείριση της κόμης, επιλογή κατάλληλων υποκειμένων, κάλυψη εδάφους για να περιορίζεται η εξάτμιση, ενίσχυση της οργανικής ουσίας ώστε το χώμα να κρατά όσο το δυνατό περισσότερο νερό, πιο ακριβής παρακολούθηση με δεδομένα και μετρήσεις. Και στο οινοποιείο, η ευελιξία συνεχίζεται με στοχευμένες πρακτικές που προστατεύουν το σταφύλι, τη φρεσκάδα και τη δομή.

Αν η κλιματική αλλαγή αλλάζει τους κανόνες, το ελληνικό κρασί έχει έναν άσο, που δεν είναι άλλος από τη γνώση των ανθρώπων του και την πολυφωνία των τόπων του. Με περισσότερη επιστήμη στο αμπέλι, περισσότερη φροντίδα στο νερό και ακόμη μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στις γηγενείς ποικιλίες, το αύριο μπορεί να είναι όχι απλώς διαχειρίσιμο, αλλά αναπάντεχα δημιουργικό. That’s Wine. That’s Why!