Η Στερεά Ελλάδα -με την Αττική στην καρδιά της- είναι ένα μωσαϊκό από θαλάσσιες αύρες, ασβεστολιθικούς λόφους, πεδινές λεκάνες και ορεινά «μπαλκόνια» που κοιτούν στο Αιγαίο. Εδώ, η αμπελουργία αγγίζει την καθημερινότητα της πόλης χωρίς να χάνει τον δεσμό της με τον τόπο: από τις παλιές φυτεύσεις των Μεσογείων έως τις δροσερές πλαγιές του Κιθαιρώνα και της Πάρνηθας, οι αμπελώνες αφηγούνται ιστορίες συνέχειας και εξέλιξης και μετατρέπουν το μεσογειακό φως σε καθαρό, ευθύγραμμο κρασί.
Η θεσμική ταυτότητα εκφράζεται κυρίως μέσα από Γεωγραφικές Ενδείξεις. Στο επίκεντρο η Π.Γ.Ε. Στερεά Ελλάδα, πλαισιωμένη από την Π.Γ.Ε. Αττική και την Π.Γ.Ε. Εύβοια. Η λεπτομέρεια όμως κρύβεται στα «τοπικά» ψηφιδωτά: στην Αττική οι Π.Γ.Ε. Ανάβυσσος, Π.Γ.Ε. Πλαγιές Πεντελικού, Π.Γ.Ε. Γεράνεια, Π.Γ.Ε. Κορωπί, Π.Γ.Ε. Μαρκόπουλο, Π.Γ.Ε. Παιανία, Π.Γ.Ε. Παλλήνη, Π.Γ.Ε. Σπάτα, Π.Γ.Ε. Πικέρμι, Π.Γ.Ε. Μέγαρα, Π.Γ.Ε. Πλαγιές Κιθαιρώνα και Π.Γ.Ε. Πλαγιές Πάρνηθας. Στη Βοιωτία οι Π.Γ.Ε. Θήβα και Π.Γ.Ε. Ριτσώνα. Στη Φθιώτιδα οι Π.Γ.Ε. Κοιλάδα Αταλάντης, Π.Γ.Ε. Μαρτίνο, Π.Γ.Ε. Οπούντια Λοκρίδα και Π.Γ.Ε. Πλαγιές Κνημίδας. Στη Φωκίδα η Π.Γ.Ε. Παρνασσός. Στην Εύβοια οι Π.Γ.Ε. Καρυστία, Π.Γ.Ε. Ληλάντιο Πεδίο, Π.Γ.Ε. Χαλκίς και Π.Γ.Ε. Γιάλτρα. Καθεμιά δεν είναι απλώς ένα τοπωνύμιο, είναι ένα μικροκλίμα, μια πλαγιά, μια ιδιοσυγκρασία εδάφους που αποτυπώνεται καθαρά στο ποτήρι.
Παραδοσιακός πυλώνας της περιοχής παραμένει η Ρετσίνα: Ρετσίνα Αττικής, Ρετσίνα Βοιωτίας, Ρετσίνα Εύβοιας, αλλά και οι επιμέρους εκφράσεις Ρετσίνα Μεσογείων, Ρετσίνα Κορωπίου, Ρετσίνα Μαρκόπουλου, Ρετσίνα Μεγάρων, Ρετσίνα Παιανίας, Ρετσίνα Παλλήνης, Ρετσίνα Πικερμίου, Ρετσίνα Σπάτων, Ρετσίνα Θήβας, Ρετσίνα Γιάλτρων, Ρετσίνα Καρυστίας και Ρετσίνα Χαλκίδας. Στη σύγχρονη ανάγνωση, η ρητίνη λειτουργεί ως αρωματική πινελιά που πλαισιώνει -χωρίς να σκεπάζει- το φρούτο, προσφέροντας καθαρότητα, ζωντάνια και ιδανική αρμονία στο τραπέζι.
Στο λευκό μέτωπο, ο ακρογωνιαίος λίθος είναι το Σαββατιανό της Αττικής: όσο παραμένει νεανικό επιδεικνύει λεμονάτη φρεσκάδα και πράσινο μήλο, ενώ με την παλαίωση αναπτύσσει τόνους μελιού, ξηρών καρπών και φρυγανιάς. Το Ασύρτικο, είτε παραθαλάσσιο είτε από πιο δροσερές πλαγιές, δίνει αλμυρή ραχοκοκαλιά, κοφτερή οξύτητα και έντονη ορυκτότητα. Η Μαλαγουζιά προσθέτει εξωστρέφεια -ροδάκινο, βερίκοκο, λευκά άνθη και δροσιστικό βοτανικό αποτύπωμα- συχνά με κρεμώδη υφή από οινολάσπες. Από τις διεθνείς ποικιλίες, το Chardonnay ωριμάζει υποδειγματικά σε επιλεγμένο βαρέλι, διαθέτοντας γεμάτο πυρηνόκαρπο φρούτο και βουτυράτες αποχρώσεις, ενώ το Sauvignon Blanc κινείται από τραγανές εσπεριδοειδείς και βοτανικές γραμμές έως πιο ώριμες, τροπικές εκφράσεις, ανάλογα με το υψόμετρο και την τοποθεσία.
Στα ερυθρά, η Στερεά δείχνει πόσο δημιουργικά συνδιαλέγεται ο τόπος με την ποικιλία. Το σπάνιο Μούχταρο της Βοιωτίας -σήμα κατατεθέν της Κοιλάδας των Μουσών- γεννά κρασιά με ζωηρό χρώμα, ένταση κόκκινων φρούτων, ντελικάτες τανίνες και χαρακτηριστική οξύτητα που χαρίζει διάρκεια και φρεσκάδα. Το Syrah εκφράζεται με ώριμο, μεσογειακό προφίλ, πιπέρι και μωβ λουλούδια, διατηρώντας την ισορροπία του. Το Cabernet Sauvignon προσφέρει δομή, συμπύκνωση και ραχοκοκαλιά παλαίωσης, ενώ το Merlot φέρνει βελούδινη υφή και πληθωρικό κόκκινο φρούτο. Σε επιδέξια χαρμάνια, οι διεθνείς ποικιλίες «συνομιλούν» με το Σαββατιανό, τη Μαλαγουζιά και το Ασύρτικο στα λευκά ή με το Μούχταρο στα ερυθρά, αναδεικνύοντας την προσαρμοστικότητα του τόπου.
Τίποτα από αυτά δεν προκύπτει τυχαία: άνεμοι που δροσίζουν τα αμπέλια, ασβεστολιθικά και μαργαϊκά εδάφη που χαρίζουν «νεύρο», πεδινές ενότητες που προσφέρουν πιο πλατιές, ώριμες υφές και ορεινές πλαγιές που κρατούν ζωντανή τη φρεσκάδα έως αργά στον τρύγο. Από την Π.Γ.Ε. Αττική και το πλέγμα των Π.Γ.Ε. των Μεσογείων έως την Π.Γ.Ε. Θήβα και την Π.Γ.Ε. Κοιλάδα Αταλάντης, και από την Π.Γ.Ε. Καρυστία έως το Π.Γ.Ε. Ληλάντιο Πεδίο, η Στερεά Ελλάδα και η Αττική αποδεικνύουν ότι η «τοπικότητα» μπορεί να είναι ταυτόχρονα συνεκτική και απέραντα ποικιλόμορφη. Το αποτέλεσμα είναι κρασιά που κουβαλούν την καθαρή φωνή του τόπου: εύκολα στην καθημερινότητα, ικανά να εξελίσσονται όμορφα στον χρόνο. Αν δεν είναι αυτός ο ορισμός του σύγχρονου ελληνικού, μεσογειακού στυλ, τότε ποιος είναι;